തന്ത്രശാസ്ത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനതത്വം

പഞ്ചതത്വങ്ങൾകൊണ്ടാണ് ഈ പ്രപഞ്ചം സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. പഞ്ചതത്വങ്ങൾ എന്നത് ഭൂമി, ജലം, അഗ്നി, വായു, ആകാശം എന്നിവ ആകുന്നു. "പൃഥിവിസലിലം തേജോ വായുരാകാശമേവച" എന്നാണിതിന്റെ സംസ്കൃതം. ഓരോ ജീവന്റെയും പാദം മുതൽ മുട്ടുവരെ ഭൂമി തത്വവും, മുട്ടുമുതൽ ഇളിവരെ ജലതത്വവും, ഇളിമുതൽ വയറ് (ഉദരം) വരെ അഗ്നിതത്വവും, ഉദരം മുതൽ നെഞ്ച് വരെ വായുതത്വവും, നെഞ്ചുമുതൽ ശിരസുവരെ ആകാശതത്വവുമാകുന്നു. ഇത് ശിവസ്വരൂപത്തിൽ നമുക്ക് ദർശിക്കാം. ശിവസ്വരൂപത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ കാണുന്ന കൈലാസം ഭൂമി തത്വമാകുന്നു. കപർദ്ദം എന്ന ജടയിൽനിന്നും ഒഴുകുന്ന ഗംഗ ജലതത്വമാകുന്നു. മൂന്നാം തൃക്കണ്ണ് അഗ്നിസ്വരൂപവും, ജടയുടെ അടിയിലുള്ള മൂർദ്ധാവ് വായുതത്വവും, ശിവശിരസ്സിന് മുകൾഭാഗം ആകാശതത്വവുമാകുന്നു.

ഇപ്രകാരം പഞ്ചഭൂതസ്വരൂപമായ ദേവിദേവന്മാരെ പൂജിക്കുന്നതിലൂടെ പാപസംഹാരവും ധർമ്മാർത്ഥകാമമോക്ഷങ്ങളും ലഭിക്കുമെന്നും അതിലൂടെ ജന്മസാഫല്യവും, മനഃശാന്തിയും ലഭിക്കും എന്നുമാണ് തന്ത്രശാസ്ത്രത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനതത്വം. ശൈവം, വൈഷ്ണവം, ശാക്തേയം, ഗാണപത്യം, സൗരം (സൂര്യനെ സംബന്ധിക്കുന്നത്) എന്നിങ്ങനെ തന്ത്രശാഖകൾ നിരവധിയാണ്. തന്ത്രശാസ്ത്രം ഒരു ശാസ്ത്രശാഖയല്ല, പ്രത്യുത അനേകം ശാസ്ത്രങ്ങളുടെ ഒരു നിധിയാണ്. മന്ത്രങ്ങൾ, പൂജാവിധികൾ, ക്ഷേത്രനിർമ്മിതി, ബിംബം, പ്രതിഷ്ഠ, ശീവേലി, കലശപൂജ, എന്നിങ്ങനെ ക്ഷേത്ര സംബന്ധമായ നിരവധി കാര്യങ്ങൾ തന്ത്രത്തിൽ വിവരിക്കുന്നുണ്ട്. കുളാർണ്ണവം, പ്രപഞ്ചസാരം, തന്ത്രസാരം, രുദ്രയാമളം,, വാമകേശ്വരതന്ത്രം, മഹാനിർവ്വാണതന്ത്രം, തന്ത്രസമുച്ചയം, പരശുരാമകല്പസൂത്രം, മന്ത്രമഹോദധി, നിത്യോത്സവം തുടങ്ങി അനേകം തന്ത്രശാസ്ത്രഗ്രന്ഥങ്ങൾ പ്രചാരത്തിലുണ്ട്.